भारतीय ज्ञान परंपरेत गोंदिया जिल्ह्यातील पोवार जातीचे स्थान व त्याचे योगदान
प्रा. वैशाली प्र. चौधरी
श्री निकेतन आर्टस् कॉमर्स कॉलेज, नागपूर
गोषवारा (Abstract)
हा संशोधन पेपर गोंदिया जिल्ह्यातील पोवार (पवार) समाजाचे ऐतिहासिक स्थान आणि भारतीय ज्ञान परंपरेतील योगदानाचे विश्लेषण करतो. पोवार समाज, जो राजपूत वंशाशी संबंधित मानला जातो, त्याने विविध ऐतिहासिक कालखंडांदरम्यान गोंदिया परिसरात राजकीय, सामाजिक आणि सांस्कृतिक क्षेत्रात महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावली. या संशोधनाचे प्रमुख उद्दिष्ट आहे: (१) पोवार समाजाचे गोंदिया जिल्ह्यातील ऐतिहासिक आणि सामाजिक स्थान निश्चित करणे, (२) कृषी, जल व्यवस्थापन, स्थानिक शास्त्र, लोककला आणि सांस्कृतिक परंपरा यांतील त्यांचे ज्ञान ओळखणे, आणि (३) समकालीन काळात या ज्ञानाचे संवर्धन आणि संक्रमण यावर चर्चा करणे. हा अभ्यास गुणात्मक संशोधन पद्धतीवर आधारित आहे, ज्यामध्ये ऐतिहासिक दस्तऐवज, साहित्यिक आढावा आणि मौखिक इतिहासाचा समावेश आहे. निष्कर्ष असा आहे की पोवार समाज हा केवळ एक प्रशासकीय वर्ग नसून स्थानिक ज्ञान परंपरेचा एक महत्त्वपूर्ण वाहक होता, ज्याचे योगदान प्रदेशाच्या ओळखीचा अविभाज्य भाग आहे.
कीवर्ड (Keywords)
पोवार जाती, गोंदिया जिल्हा, भारतीय ज्ञान परंपरा, स्थानिक ज्ञान, सांस्कृतिक योगदान, महाराष्ट्र इतिहास, लोकशास्त्र.
DOI link – https://doi.org/10.69758/GIMRJ/2601S01V14P086
Download